Connect with us

Köşe Yazıları

İsrail’e Karşı Kapsamlı Bir Boykot Hareketine İhtiyaç Var  

Yayınlanma:

-

İsrail’in Şeyh Cerrah mahallesindeki Filistinlilerin evlerini ellerinden almaya çalışması, akabinde Mescid-i Aksa baskınları ve Kudüs’te boy veren direnişin ardından Gazze’deki direniş gruplarının cevabıyla savaşa dönüşen süreç bizim için birçok şeyin tekrar düşünülmesine vesile olmalıdır.

Her Gazze saldırısı ya da işgal edilmiş topraklardaki her gasp adımı Müslümanları farklı şekillerde rahatsız etmektedir. Çoğu kişi ya da grup diyelim, artık herhangi bir zulüm durumunda farklı direniş biçimlerine katkı sunmadığı için bir an önce sükûnetin egemen olmasını istemektedir. Direnişle bağlantılı kargaşa, çatışma ya da savaş kendi duyarsızlıklarını ifşa ettiğinden yükümlülükleri yerine getirmemiş olmanın mahcubiyetini üzerlerinde taşımak istemeyen ama bu yolda herhangi bir adım da atmaktan kaçınan bu ruh hâlinin son yıllarda yaygınlık kazandığı iddia edilebilir. Mevcut statüko insanları fazla rahatsız etmeden sürse buna memnun olacak kişilerin, grup ve rejimlerin sayısı önemli oranda artmıştır. Belki de yaşanılan asıl yozlaşma, çürüme ve mağlubiyet budur.

Şükürler olsun ki bu olumsuz hâlet-i rûhiyeyi direniş azim ve kararlılığı tedirgin etmeyi sürdürüyor. Direnişin, bilinçleri tedirgin edici mâhiyeti en etkili bir devrimci tavırdır. Nerede ve hangi meselede olursa olsun direniş, insanları tavır almaya iter. Kimin yanında yer almalıdır? Direnişi örgütleyip sürdürenlerin bu tercih dayatıcı rollerine dikkat kesilmelidir. Bu dayatmayı çoğaltmamız gerekiyor. Her dayatma kötü değildir ya! Dikkat ederseniz buradaki dayatmanın zorbalıkla bir münasebeti yoktur. Direniş süreci vicdanlara doğru tesir etmeye başlayarak muhataplarını etkisi altına alır ve az evvel dediğimiz gibi onları tercihe zorlar.

Şu hâlde yapılacak şey direnişi dâim kılmak, vicdanları harekete geçirip onlardan birtakım tercihlerde bulunmasını istemektir.

Sıradan kişilerin, grupların, devlet ya da rejimlerin, artık ne kadar vicdanları kaldıysa tercihe zorlanmasını sağlayacak direniş biçimlerini yaygınlaştırmak boynumuza borçtur. Tabii burada Filistin meselesi özelinde tartışıyoruz ama bütün zulüm alanları için söylediklerimiz geçerlidir. KHK’ların yarattığı zulümler, ekolojik ifsat ve talan, emek sömürüsü derken hayatın bütün alanlarındaki adalet arayış süreçleri için bu tutum ve tavırlar geçerlidir. Şimdi Filistin meselesi özelinde ilerleyelim.

Gazze’deki savaşla ilgili ateşkes sağlandı. Yukarıda da husûsen işaret ettiğimiz kesimler için bu durum derin bir ‘oh’ çekilmesine vesile olmuş olabilir ama artık işgal kökten bitirilinceye, Siyonistler işgal ettikleri topraklardan def edilinceye değin kimsenin derin bir ‘oh çekme’ hakkının olmadığını tedirgin edici boyutlarda hissettirmek için yeni direniş usullerini örgütleyip halkların huzuruna çıkarmak zorundayız.

Türkiye’de İsrail’e karşı verilen kayda değer bir mücadele örgütlenemediğinden bir direnişten de maalesef bahsedilemez. Direnişi sadece Filistinli çocukların taş atan zayıf kol ve omuzlarına, direniş gruplarının imkânsızlıklar içinde çırpınarak var olma savaşımına havale etmek buralarda geçer akçedir. Direnişin bütün bir yeryüzüne yayılması, Siyonist işgali besleyen damarların kurutulması gerekiyor. Direniş bütün bir yeryüzüne kök salmalıdır. Bu, bütün direniş alanları için geçerliyken Siyonizm görünümlü küresel emperyalizmi geriletme perspektifine odaklanması gereken Filistin direnişi için daha bir gereklidir. Siyonist işgalcilerin meşruiyetlerini büyük şeytan ABD koruyuculuğunda ve bir karşı devrim formunda bütün bir İslam dünyasına, Arap rejimlerine doğru genişletme azmi göz önüne alındığında meselenin ciddiyeti daha bir kesin olarak algılanabilir.

İsrail, Siyonizm görünümlü küresel emperyalizmin ileri karakolu olarak Ortadoğu’da ifsadı körüklemek misyonunu icra etmek için bir lejyon formunda Filistin’e konumlanmıştır. Dolayısıyla bu form emperyalistler için oldukça anlamlıdır. Onun bu varlığının anlamı, bölgeye kök salma kabiliyetiyle doğru orantılıdır. O yüzden bu kök salma niyeti bölgesel ve küresel direnişin ana hedefi olmalı değil midir?

Siyonist saldırganlığa karşı Türkiye’deki etkinlikleri sıcak çatışma anlarında verilen hamâsî ya da duygusal tepkiler, İsrail’in İstanbul konsolosluğu önünde yoğunlaşan protestolar, dünyanın farklı ülkelerindeki devasa kitlesel yürüyüşlerle kıyaslandığında düşük yoğunluklu olarak niteleyebileceğimiz katılımlarla gerçekleşen basın açıklamaları şeklinde sıralayabiliriz. Elbette bütün bu faaliyetler son derece kıymetlidir lâkin artık çok daha etkili ve plânlı aşamalara geçilmesi gerektiği de açıktır.

Sıradanlaşan bu eylemliliklerin etkisini farklı alan ve sektörlerde derinlik kazanan şu Türkiye-İsrail münasebetleriyle ölçelim: İsrail’le Türkiye’nin yıllık ticari hacmi 6 milyar doları aşmış durumdadır. THY İsrail’e koronavirüs salgınından önce günde en az 10 sefer düzenlemekteydi. İsrail’de, Zorlu Holding’in,  Hamas’ın roket saldırısıyla haberdar olduğumuz 3 enerji santrali vardır. Türk çelik sektörünün bu yılki ihracatında İsrail ilk sıradadır. Kürecik NATO radarı İsrail’in güvenliğini sağlamaktadır. İsrail, petrol ihtiyacının önemli bir kısmını Irak Kürdistan’ından Türkiye’nin Ceyhan limanı aracılığıyla gidermektedir. Türkiye, Nekbe’yi İsrail’in milli günü olarak tebrik etmektedir. İsrail’le yapılan anlaşmalar nedeniyle Türkiye mahkemelerinde Mavi Marmara’nın hesabını sormak için dava açılamamaktadır.

Burada sıralayabilmenin mümkün olmadığı ve iyice dallanıp budaklanan çok sayıda ve farklı alanda cereyan eden ilişki, Türkiye’de ne denli büyük ve etkili bir boykot hareketine ihtiyaç duyulduğunun açık kanıtıdır. Bu boykot hareketi işin tabiatı gereği devrimci olmak durumundadır. Kirli münasebetleri hoyratça sürdüren özel ya da kamuya ait bütün şirket ve kurumlar önünde aylar ve hatta yıllar sürecek çadır eylemlerini, yürüyüş ve internet kampanyalarını gerektirir. BDS örneği bu anlamda çarpıcıdır. Farklı ülkelerde Siyonistlere hizmet edecek mal ve ticari hizmetlerin sevkiyatını durdurmaktan spor müsabakalarının iptaline, kültürel organizasyonların engellenmesine, siyasi ilişkilerin kesilmesine dönük BDS faaliyetlerinden bütün dünya haberdardır.

Böyle bir boykot hareketi doğrudan, Siyonistlerle her türlü kirli ilişki içinde olan devlet-sermaye ortaklığını hedef alacağından egemen düzenden sert bir karşılık göreceği açıktır. İşin ucu geniş dindar çevrelerin desteklediği AKP iktidarına dokunacağı için her sıcak çatışmada konsolosluklar önüne koşuşan kalabalıkların böyle bir boykot hareketine destek verip vermeyeceği şüphelidir. Kitlelerin Kudüs-Gazze-Filistin hassasiyetini ısrarla manipüle eden iktidarın açık yüreklilikle karşısına çıkmak bu boykot, dolayısıyla da direniş hareketinin kaçınılmaz aşaması olacaktır.

1960’larda sosyalist gençler NATO’nun Kürecik üssüne karşı eylem bilincine sahipken İslamî çevrelerin bunca kirli ilişkiyi kuru protestolarla geçiştirmesi kabul edilemez. Direniş, entegre ve zorlu bir süreçtir. Aylara, yıllara yayılır; yeryüzünün başka ve çeşitli direniş hareketleriyle irtibatlanır. Gazze’de yeni bir savaşa kadar ateşkes ilan edilebilir ancak Siyonist kılıflı emperyalizmin Filistin’de, Ortadoğu’da kök salma azmindeki damarlarını kurutmak ancak onlardan çok daha fazla gayret ve kararlılıkla mümkün olabilir.

 

8 Şubat 1974’te Niksar’da doğdu. Niksar İmam-Hatip Lisesinden ve İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı bölümünden mezun oldu. Kurucu ve yöneticilerinden olduğu TOKAD, Özgür Yazarlar Birliği, Eğitim İlke-Sen bünyelerinde yer almakta ve 2004 yılında yayımlanmaya başlayan Tasfiye edebiyat-düşünce dergisinin editörlüğünü yürütmektedir. Yüzümüzü Ağartan, Kar Kesilen, Kiralık Meydan ve Ferhat’ın Şemsiyeleri adlı öykü kitaplarının yanı sıra İlim Yayma’nın Penceresi adlı bir de anı kitabı bulunmaktadır. YeniPencere.com sitesinde editörlük ve yazarlık çalışmalarını sürdürmekte ve 1996’dan bu yana edebiyat öğretmenliği yapmaktadır.

1 Yorum

1 Yorum

Yorum yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Köşe Yazıları

Önce Örneklik

Yayınlanma:

-

Hep birlikte Allah’ın ipine sımsıkı tutunun ve birbirinizden kopmayın. Ve Allah’ın size verdiği nimetleri hatırlayın: Siz birbirinize düşman iken kalplerinizi nasıl uzlaştırdı da O’nun lütfu ile kardeş oldunuz; ve ateşli bir uçurumun kenarında [iken] sizi ondan [nasıl] korudu. Bu şekilde Allah mesajlarını size açıklar ki hidayet bulasınız. [Âl-i İmran, 103]

Müslüman iseniz hep birlikte Allah’ın ipine sımsıkı tutunun, birbirinizden kopmayın, kardeşlik ve dayanışma içinde olun. Müslüman değilseniz bunu bir davet olarak kabul edin. Daveti kabul edip etmemekte elbette herkes özgürdür. Başka topluluklar, kişiler, düşünce ve ideolojiler olarak var olursunuz. O zaman birlikte yaşamak için aranızda bir hukuk geliştirin; kimseye dünyayı zindan etmeden, nefislerinizden önce başkalarını önceleyen bir diğerkâmlıkla yaşayın. Dünya bir ‘dâru’s-selâm’a dönsün. Esenlik ve barış yurdu olsun. Adalet temel düstur, dayanışma öncelikli pratik olsun.

Ateşli bir uçurumun, çukurun hemen kenarında durmaktasınız. Çukuru kazan, kazılı çukurda ateş yakan, çukurda yanan ateşe yakıt taşıyıp onu harlayan egemenlere, müfsit düzenlere karşı tevhidin çağrısı hakiki ve toptan bir kurtuluş çağrısıdır.

Sadece ulus-devlet kutsalının sınırları dâhilinde değildir bu ateş çukurları! Bütün bir yeryüzünü sarıp sarmalamıştır. Orada burada, pıtrak gibi bitivermiştir sayısızca! İnsanlığın nefesini kesmiştir adeta! Şeytan, kırbacıyla devriye atmaktadır; şeytanın mümessili tağutlar göz açtırmamaktadır insanlığa! Bunca çaresizliğin ortasında kulak verilecek ses Kitabımızdan yankılanıp durmaktadır bütün insanlığa: Hep birlikte Allah’ın ipine sımsıkı tutunun ve birbirinizden kopmayın!

Mutlak manadaki bir kardeşliğin yolu Allah’ın ipine sarılmaktan geçer. Birtakım menfaatlerden ya da tarihsel ortaklıklardan veya stratejik aşamaların dayatmalarından değil! Çok boyutlu ifsad umutsuzluk, karamsarlık, cinnet ve ölüm olarak yağmaktadır üzerimize! Faşizm, biriktirdiği kötülükleri silah olarak doğrultup bize, gencecik fidanlarla harlamaktadır fitne ateşini! Şoven pedagoji zehirlemektedir halklarımızı! İlahi uyarılara çoktan kulaklar tıkanmış ya da o ilahî merkez yağmalanmıştır aynı şovenizm tarafından! Hakla batıl karışmıştır, göz gözü görmeyen bir bulanıklık Marmara’nın yüzey ve zeminini saran müsilaj gibi ufku kaplamıştır.

Cahiliye toplumunun yapıp ettiklerinden başka, hangi netice zuhûr edebilirdi ki!

Karanlıkta yol almaktan bıkıp usanmadınız mı? İnsanlığı soysuzlaştırarak özünü sıyırıp atan ırkçılıktan, nefretten, şeytanın adımlarını izlemekten; evet, bütün bunlardan utanç ve usanç içre kalmadınız mı? Tel tel dökülen bütün yanlarıyla, videolardan akan ifşaatlarla, katliam ve cinayetlerle, tümüyle boş gösteren hukuku, kesilen ağacı, yok edilen ormanı, delik deşik edilen dağ ve ovalarıyla, haysiyetine hücum edilen insanıyla, evet, tel tel dökülen bir memleket midir tahayyülünüz, insan ve tabiat tasavvurunuz?

Cahiliye ilkelerini terk ederek ifsadı aşmaya niyetli ilk adımlar atılır. Tevhidin çağrısına teslimiyetle tağutlar reddedilir, şeytanın adımları takip edilmez artık; insan, başka diğer varlıklarla ve yine başka insanlarla tamamlanabildiğini keşfeder. Nefretin, yüreğini kötürümleştirdiğini görür. Kendini esir eden şeytani düzenleri fark eder, onlardan özgürleşir, ruhunu sağaltır.

Hakikatin davetçilerine düşen nedir; bunca çürümenin, nefessizliğin ortasında? Hakikate kulak veren az ya da çok olabilir ancak hakikat davetçisinin temel yükümlülüğü önce örneklik oluşturabilmektir. Zulmün, çirkefin, kötünün karşısına bütün varlık ve kimliğiyle ayrımsız dikilebilmesidir. Egemenin nefessiz bırakmak istediği, üzerine çullandığı her kim varsa, insan ya da ağaç/ dostun ya da düşmanın, fark etmez, onun yanında durabilmektir: o anda! Bu tavırdan mahrum bir davetçiden uzak durmalıdır, biliriz ki öyle bir davetçilik de boş gösterendir, başka bir şey değil!

O hâlde Âl-i İmran 103. ayetin rehberliği üzerine çokça düşünmelidir. ‘Ashab-ı Uhdud’ kıssası üzerine kafa yormalıdır! Sonra örneklik, mücadele bayrağını yükseltmelidir.

Unutma, kötülük köksüzdür; tez devrilir!

Devamını Okuyun

Köşe Yazıları

Cezaevi Ziyaretleri – 23

Yayınlanma:

-

Avukat arkadaşlarım Selim Murutoğlu ve Ahmet Kılıç ile Ankara Sincan 2 Nolu F Tipi Cezaevi’ndeydik dün. Hukuka aykırı bir kararla mahkûm edilen ve buna bağlı olarak milletvekilliği düşürülen Ömer Faruk Gergerlioğlu’nu ziyaret ettik.

İnsan fıtratına aykırı bir cezalandırma yöntemi olarak hapsetmenin, hiç değilse uzun süreli hapis cezalarının kendisini mahkûm etmek, en azından tartışmaya açmak gerekiyor. Ne var ki bizler cezaevlerindeki hak ihlallerini gündeme getirmek suretiyle gidermeyi umacak kadar savunmadayız, itiraf edelim ve özeleştiri yapalım.

Gergerlioğlu’na getirdiğimiz kitapları teslim ederken öğreniyoruz ki ancak iki ayda bir kitap veriliyor mahpuslara ve 12 kitapla sınırlı. Elinizdeki kitapları okuyup bitirseniz de size gönderilen kitaplar emanette bekletiliyor, teslim edilmiyor.

“Bu mantıksız yasaktan ötürü kalın kitaplar tercih ediyorum” diyor Gergerlioğlu. Kitap okumayı seven, hele hele yazan birisi için ilave bir ceza bu. Bu milletin en yaygın dualarından biri değil mi: “Allah kimseyi cezaevine düşürmesin!”

Cezaevine düştüğünüzde ceza içinde cezaya, birden çok cezaya çarptırılmanız işten bile değildir. Denetime en kapalı alanlardan biri, belki de birincisindesiniz. Geleniniz, gideniniz, avukatınız yoksa vay halinize, her türlü hak ihlaline açık haldesiniz. Cezaevlerinde hatırı sayılır bir keyfiyet hüküm sürmekte. Her cezaevi adeta ayrı bir krallık, farklı farklı mevzuat “yorumları”, uygulamalar mevcut.

Dokuz yıla varan cezaevi ziyaretleri tecrübemize dayanarak yazıyorum bu satırları. Mevcutları arasında hafife alınabilecek bir örnek vereyim. Gergerlioğlu, hakkında çıkan haberleri, yazıları istiyor avukatından. Cezaevi yönetimi çıktıları kendisine teslim etmiyor. Sebep? “Telif Hakkı İhlali” söz konusu olurmuş! Yasakçı zihniyete gerekçe mi gerek? Bu saçma karara itiraz ediyor fakat, Mahkeme de Türkiye’de neticede, itiraz kabul görmüyor.

Gergerlioğlu halihazırda iki kitap üzerinde çalışıyor. Biri 4 Haziran’da Karar Gazetesi’nde yayınlanan “Muhafazakârlar Çürümeye Neden Sessiz?” başlıklı yazısının genişletilmesi ve derinleştirilmesinden oluşuyor. İkincisi ise biyografi. Kim olursa olsun zalime karşı mazlumdan yana şiarı ile özetlenecek insan hakları mücadelesiyle geçen hayat hikayesi.

Gergerlioğlu haklı olmanın huzuru ve gönül rahatlığı içinde kendinden emin görünüyor. İki buçuk aydır cezaevinde, şimdiden iki yüzden fazla mektup almış. Türkiye’nin dört bir yanından, çok farklı düşünce ve inançlara mensup insanlar dayanışma mesajları gönderiyor.

Türkiye dışından mektup alıyor musunuz, diye soruyorum. Hindistan’dan 12 yaşında bir kız çocuğu, Amerika’dan insan hakları aktivisti bir kadın yazmış.

“Bu iktidarın en büyük günahı toplumu Türkçü, kavmiyetçi, ırkçı hale getirmesi, esas sorun zihinlerin ifsad edilmesi” diyor. “Ben burada düşünce ve inançlarımla özgürüm” diyor, “asıl zindanda olanlar beni buraya yollayanlar.”

Eskisi kadar aktif olamasa da kullanmaya devam ettiği twitter hesabında sabitlediği sözleri de bu doğrultuda: “Zindan, benim için Ak Parti ve MHP’nin talip olduğu zulüm, vicdansızlık, yolsuzluk ve despotluk içindeki iktidardan çok daha hayırlıdır. İyi ki eğilmedim.”

Değil mi ki cezaevi zulmedenler için olduğu kadar, zulme itiraz edenler için de bir uğrak yeri?

Ateş olmayan yerden duman çıkmaz, derler. Çıkıyor pekâlâ.

Türkiye’de adil yargılamadan bahsedilemediği, yargı denen çarpık mekanizma iktidarın sopası olarak iş gördüğü için mahkeme kararlarına itibar edilmiyor. Ateş olmayan pek çok yerden dumanların yükselmesi bu yüzden.

Zehirleyen Türk milleti adına zehirliyor, zehirlenense Türkiye.

Devamını Okuyun

Köşe Yazıları

Akka Hapishanesi’nde Üç İdam

Yayınlanma:

-

Filistin’deki işgalin ve varoluş mücadelesinin bir yüzyıla varan uzun tarihinde pek çok dönüm noktası ve pek çok sembolik anma günü bulunuyor. Nekbe, Toprak Günü, birinci ve ikinci intifadaların başlangıç tarihleri, bunların başında geliyor. 17 Haziran ise, daha az bilinen bir gün olmakla birlikte Filistinlilerin kolektif hafızasında önemli bir yere sahip. Söz konusu tarihin özgünlüğü ise, İsrail’in kuruluşundan tam 18 yıl önce, Filistin’deki Britanya manda yönetiminin ilk kez üç Filistinliyi idam etmesinden geliyor. Bu kısa yazıda, 17 Haziran 1930 tarihinde Akka Hapishanesi’nde idam edilen Muhammed Camcum, Atta el-Zir ve Fuad Hicazi’nin hikayesini anlatmaya çalışacağız.

Balfour Deklarasyonu ve Filistin’de Britanya yönetimi  

2 Kasım 1917 tarihinde dönemin İngiliz Dışişleri Bakanı Arthur J. Balfour, Siyonist hareketin liderlerine ilettiği kısa, ancak tarihin akışını değiştirecek bir mesajla, hükümetlerinin Filistin’de Yahudiler için ulusal bir yuva kurulmasını kolaylaştırmak için her türlü çabayı göstereceğini bildirmişti. Günümüzün “Ortadoğu” bölgesinin siyasal konfigürasyonunun oluşmasında kurucu bir rol oynayan Balfour Deklarasyonu, tıpkı aynı rolü oynayan bir başka kırılma noktası olan gizli Sykes-Picot Antlaşması gibi, Birinci Dünya Savaşı halen devam etmekteyken ortaya çıkmıştı. Bir başka deyişle Britanya, (müttefiki Fransa gibi) savaşı kazanacağından o kadar emindi ki, bir yandan askeri muharebeler devam ederken diğer yandan savaş sonrasına dair kolonyalist tasarımları planlamaya başlamıştı bile. Nitekim Balfour Deklarasyonu’ndan sadece bir ay sonra Aralık 1917’de Mısır’da konuşlu İngiliz birliklerinin nihai hücumuyla Osmanlı birlikleri geri çekildi ve Filistin bölgesi Britanya kontrolüne geçti. 1920 yılında toplanan San Remo Konferansı ise Filistin’i resmen Britanya mandası altına soktu.

Bilindiği gibi manda yönetimlerinin temel iddiası ve “mantığı”, bir ülkede yaşayan bir topluluğun henüz kendi kendisini yönetecek gelişkinliğe ve kurumlara sahip olmaması ve bunun geçici bir süre boyunca ülkeyi yönetecek olan mandater bir gücün himayesi altında sağlanması gerektiğidir. İngilizler de Filistin’de Arap ve Yahudilerin “eşit temsiline” dayalı kurumlar inşa etme ve adil ve dengeli bir yönetim kurma iddiasındaydı. Ancak bu noktada üç sorun vardı. Birincisi, iki topluluğun kurumlarda “eşit” temsil edilmesi öngörülüyordu, ancak yerli Müslüman ve Hıristiyan Araplar nüfusun %85’ten fazlasını oluşturuyordu. İkincisi, Britanya hükümeti Filistin’de Yahudiler için ulusal bir yuva kurma sözünü ve niyetini açıkça ilan etmişti ve Arapların ısrarlarına rağmen deklarasyon iptal edilmedi. Üçüncüsü, Filistin’deki manda yönetiminin başına, Siyonist hedeflere desteği ve sempatisi herkesçe bilinen Sir Herbert Samuel getirilmişti. 1920 yılı itibariyle, takip eden yıllarda ve on yıllarda Filistin’de neler olacağını tahmin etmek fazla zor değildi.

Burak İsyanı ve İngilizlerin “adaleti”

Britanya mandası altındaki Filistin’de huzursuzlukların baş göstermesi fazla uzun sürmedi. Artan yerleşimler, yerleşimcilerin/göçmenlerin yerli halkın elindeki toprakları gasp etmesi ve yoğunlaşan siyasi baskı sebebiyle en sonunda 1936 yılında büyük bir ayaklanma patlak verecekti. Ancak bu tarihten yedi yıl önce, 1929 yılında da bir başkaldırı ve akabinde bir hafta sürecek yoğun bir çatışmalar dizisi yaşandı

Sürecin merkezinde, bugün de ihtilaf ve çatışmaların odak noktasında bulunan Mescid-i Aksa, daha doğrusu Aksa’nın Burak Duvarı ya da Yahudiler tarafından Ağlama Duvarı olarak adlandırılan batı duvarı vardı. 1929 yılının ağustos ayında bir grup haham, Yahudi göçmenlere, bu duvarın önünde topluca dua etme çağrısı yapmıştı. Asıl can alıcı nokta ise bunu, duvara el koyma ve Yahudilere ait ilan etme çağrısının izlemesiydi.

Filistinli Araplar bu girişimi Filistin’in bir Yahudi devletine dönüştürülmesi yönünde bir adım olarak gördü; nitekim daha ileride yapılan bir soruşturma sürecinde gerilimin Filistinlilerin topraksızlaştırılmasıyla yakından bağlantılı olduğu ortaya çıkacaktı. Kudüs’le birlikte Hayfa, Yafa ve Safed şehirlerinde de sömürgeleştirmeye karşı büyük gösteriler düzenlendi. Gerilimin yükselmesiyle kısa süre içinde ülke genelinde yerli Araplarla Yahudi göçmenler arasında çatışmalar patlak verdi ve karşılıklı saldırı, yağma ve kundaklama olayları sebebiyle her iki topluluktan da yüzden fazla kişi hayatını kaybetti.

Öte yandan Britanya manda yönetiminin “taraflara” yaklaşımı eşit olmadı. Pek çok yerde manda yönetimine bağlı güçler Yahudi gruplarla birlikte hareket etti. En az yirmi Filistinli Arap’ın ölüm sebebi İngiliz askerlerinin rastgele ateş açmasıydı. Yönetimin pozisyonu, mahkeme sürecinde de kendisini gösterdi. Manda yönetiminin kurduğu mahkemelerde yargılanan 174 Filistinli Arap’ın yarıya yakını çeşitli cezalara çarptırılırken, yüzün üzerinde Yahudi sanıktan yalnızca birkaçı hüküm giydi. Bu kişilerden ikisi için idam cezası verildi, ancak cezalar uygulanmadı. Filistinli Arapların tarafında idam cezasına çarptırılanların sayısı ise yirmi altıydı. Toplumdan gelen yoğun tepkiler arasında yirmi üç kişinin cezası hapse çevrildi. Muhammed Camcum, Atta el-Zir ve Fuad Hicazi ise 17 Haziran 1930 günü Akka Hapishanesi’nde asılarak idam edildi. Bu, Filistin topraklarında bir ilk oldu.

“Üç Adam Vardı…”

İdam edilenlerden Safed doğumlu Fuad Hicazi, Beyrut Amerikan Üniversitesi mezunuydu. 26 yaşındaydı. Eğitimini tamamladıktan sonra Filistin’e geri dönmüştü. İdam edildiği gün ailesine yazdığı mektupta, “her yıl 17 Haziran gününün Filistin ve Arap davası uğruna kanını akıtanların şiirler ve şarkılarla anılacağını” yazmıştı.

El Halil doğumlu Muhammed Camcum da aynı üniversitede eğitim görmüştü. 28 yaşındaydı.

Atta el-Zir 35 yaşındaydı. Camcum gibi o da El Halil’de dünyaya gelmişti. Çiftçi olarak çalışıyordu. Güçlü ve cesur bir insan olarak biliniyordu.

17 Haziran günü gerçekten de, bugünlere kadar bir anma günü olarak kaldı. İdam edilen üç Filistinli için, “Min Sicin Akka” [“Akka Hapishanesi’nden”] başlıklı anonim bir şiir yazıldı ve bu şiir daha ileride bestelendi. Aynı ismi taşıyan şarkı, El-Aşıkin grubuyla ün kazanmıştır.

Devamını Okuyun

GÜNDEM